A- A A+

De 'Russische ziel' kun je als thema overal in Rusland tegenkomen. De Russische schrijver die we het beste kennen en die hierover uitvoerig heeft geschreven is de 19de eeuwse Dostojevski. Maar de 'Russische ziel' is ook een internationaal bekend symbool waar romantici naar op zoek zijn en waar buitenlanders graag over fantaseren. Hoe kunnen we dit allemaal begrijpen? Met inzicht in heden en verleden, literatuur, muziek, films en wetenschappelijke studies gaan we op zoek naar mogelijke antwoorden.

Midden 19de eeuw was een belangrijke periode voor de vorming van de Russische identiteit. Literatuur, schilderkunst en muziek bloeiden als nooit te voren en het werden juist deze contreien waar het begrip 'Russsische ziel' ontstond. 'Slavofielen' en 'westerlingen' streden met de pen om de juiste culturele definitie van hun land. Door mechanisering en economische groei industrialiseerde het tsarenrijk snel en ook het verbanningsoord Siberië leverde de staat veel geld op. Miljoenen Russen werden voor het eerst naar Siberië verbannen of gingen er vrijwillig heen om er delfstoffen of land te ontginnen. Internationaal kwam het land stevig op de kaart te staan en in West-Europa werd het begrip 'Russische ziel' zelfs gemeengoed.

De economische groei bracht echter ook een groeiende arbeidersklasse in de steden en een verpauperende bevolking op het platteland met zich mee. De sociale en culturele tegenstellingen werden steeds groter. Een en ander zou uiteindelijk gaan leiden tot de Russische Revolutie.

De volgende colleges over de 19de eeuw zijn meteen leverbaar:

  1. De 'Russische ziel' in de klassieke Russische literatuur
  2. 'Slavofielen' en 'westerlingen'
  3. Rusland als een 'typische Russische ruimte'
  4. Siberië: wingewest èn bannelingenoord 
  5. De Narodniki en hun mislukte 'gang naar het volk' 

Zie voor aanvullende onderwerpen ook mijn blogs.