A- A A+

Als antropoloog wil ik Rusland in het sociale detail tot leven wekken. In deze blog bericht ik tweewekelijks over mijn ervaringen tijdens mijn Russische reizen. Maar ook een nieuwsbericht, publicatie of speciale gebeurtenis uit de Russische geschiedenis kan me aanzetten tot reflectie. Bij veel blogs vindt u een illustratief YouTube-filmpje.

Sovjetbelevenissen in een hypermoderne omgeving

Sovjetbelevenissen in een hypermoderne omgeving

Dostojevski was er in 'Misdaad en straf' helder over: St. Petersburg deugt niet en bij nacht en ontij al helemaal niet. Maar ik vind de stad eigenlijk geweldig. Toch staan we met zo’n tweehonderd man in het avondrood vertwijfeld te wachten op misschien wel de modernste plek: Poelkovo luchthaven. Eindelijk krijgen we te horen dat onze lang verwachte vlucht wegens pech pas de volgende ochtend zal vertrekken. Een jonge Russisch-Nederlandse, met twee kleuters en nog een baby op de arm, kijkt me ontsteld aan. Geruststellend verzeker ik haar dat de KLM heus wel zorgt voor hotel en transport. "Maar dit is Rusland!", roept ze vol ongeloof uit. Met grote bewondering heb ik in het spiksplinternieuwe Poelkovo rondgelopen. Volgens de website vormt het vloerdesign niet enkel een afspiegeling van de procesvoering, maar ook van ‘het karakter van een stad van eilanden en bruggen’. Na de slechte tijding bekruipt me echter het gevoel dat ik geleidelijk aan weer in een sovjetsamenleving ben aangeland.

 

Zonder verdere begeleiding moeten we voor de nieuwe vlucht opnieuw inchecken en onze bagage terughalen. Iedereen zwermt uit en begint te zoeken. Uiteindelijk staan we weer met zijn tweehonderden in de rij voor slechts twee baliemedewerksters. Ze helpen bewonderenswaardig geconcentreerd en stressbestendig, daar ligt het niet aan. Alles wordt met iedereen apart en in detail besproken: verlopen visum? transfer? hotel? Onophoudelijk bellen ze met hun mobieltje. Er zit totaal geen schot in. Een hoogbejaard Russisch echtpaar verdwijnt stilletjes uit de rij: hun benen trekken het gewoon niet meer. Weer drie uur verder ben ik aan de beurt. Ik haal het oudere stel er nog even bij en krijg dan eindelijk de felbegeerde nieuwe instapkaart. De laatste passagier, zo blijkt de volgende dag, heeft zeven uur in de rij gestaan. Is dit normaal na een vluchtuitval? Of is dit volkomen gebrek aan efficiency typisch Russisch? Of misschien zelfs Sovjet-Russisch?

 

Maar het leed is nog niet geleden. Ondertussen is het buiten middernacht en pikdonker. Een 'hotel-deskundige' stelt zich na weer eindeloos wachten pront beschikbaar. Eigenhandig houdt ze alleen voor mij een speciale ‘KLM-taxi’ aan en vertelt de chauffeur waar hij moet zijn. De chauffeur spreekt geen woord Engels en het hotel bevindt zich aan de overkant van de Neva-rivier, ruim een uur rijden van het vliegveld. Een lange zwijgzame reis door een grotendeels onbekende nachtelijke stad volgt dan: alle stoplichten lijken op rood te staan. Eenmaal in het hotel zouden ze me verder helpen, zo was me verzekerd. Als ik me meld in het halfdonkere Viborgskaja, het hotel op de foto, blijkt ook hier iedereen alleen Russisch te spreken. De receptioniste bestudeert tergend lang en uitdrukkingsloos het cyrillisch gekrabbel op mijn hotelvoucher. Eindelijk geeft ze me een ‘sovjet-en-suite’: jaren zeventig stijl en in te vaal bruine kleuren uitgevoerd. Volkomen uitgeput val ik in een comateuze slaap.

 

Veel te snel voor mijn gevoel maak ik de volgende morgen mijn opwachting bij het ontbijtbuffet. Tot mijn verrassing blijkt een honderdtal Russen ook al vroeg uit de veren. Ze lijken massaal afgekomen op de speciale aanbieding ‘Bal van de Witte Nachten’ en laten zich de worst, rijst en kool goed smaken. Maar ik haast me alweer naar de balie voor de reeds bestelde taxi. Opnieuw wachten en zelfs herhaaldelijk bellen levert niets op. Uiteindelijk blijkt mijn taxi 'een andere klant meegenomen te hebben'. Omdat ik mijn zo zwaar bevochten nieuwe vlucht niet wil missen, besluit ik op eigen houtje op zoek te gaan naar een oplossing. De in 1955 gebouwde ‘sovjet-metro’ voelt opeens als het enige veilige baken in een zee van grootstedelijke chaos. Net op tijd arriveer ik voor de boarding. Dostojevski's zwarte schildering en mijn eigen eerste nachtmerrie in St. Petersburg veranderen zowaar in een romantisch sprookje. De Russisch-Nederlandse zit met haar drie koters opgewekt klaar. Het hoogbejaarde stel knikt me bemoedigend toe. Ook de kennelijk onvermoeibare baliemedewerksters van de nacht ervoor staan gewoon paraat. Opgelucht kan ik weer verder gaan met genieten van het snelle comfort van een hypermoderne luchthaven. 

 

Youtubefilmpje over het nieuwe hypermoderne Poelkovo

(3,39 min.)

Reacties

 
Er zijn nog geen reacties.
Log in of registreer je als je een reactie wil schrijven.